İran’ın nükleer müzakere heyetiyle birlikte Pakistan’ın başkenti İslamabad’a giden Tahran Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Muhammed Merendi, görüşmelerin perde arkasına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu.

Bir gazetecinin YouTube programına katılan Merendi, müzakereler sırasında İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın, İran lideri Mücteba Hamaney ile temas halinde olduğunu, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in ise Beyaz Saray ve farklı isimlerle yoğun telefon trafiği yürüttüğünü ifade etti.

“TARİHTE BENZERİ YOK”

Vance’in temas kurduğu isimler arasında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun da bulunduğunu belirten Merendi, ABD’li yetkilinin müzakere sürecine dair bilgileri Netanyahu ile paylaştığını öne sürdü. Bu durumu “dehşet verici” olarak nitelendiren İranlı uzman,
“İnsanlık tarihinde böylesine bir teslimiyet örneği görülmedi” dedi.

“CÜCE SÖMÜRGE” İFADESİ

Merendi, konuşmasında İsrail’i ABD üzerinde etkili bir “cüce sömürge” olarak tanımlarken, Netanyahu için de sert ifadeler kullandı. ABD yönetiminin bu yaklaşımının kendi çıkarlarına zarar verdiğini savundu.

“KÜRESEL EKONOMİYİ ETKİLEYEBİLİR”

ABD kamuoyunun bu durumu bir “hakaret” olarak değerlendirmesi gerektiğini dile getiren Merendi, müzakerelerin başarısızlığa uğramasında İsrail’in etkili olduğunu öne sürdü. Ayrıca Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek olası bir kapanmanın küresel ekonomi üzerinde ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.

SÜREÇ NASIL GELİŞTİ?

28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan gerilim, bölge geneline yayılmış; 8 Nisan’da ise taraflar arasında ateşkes sağlanmıştı. Bu süreçte Washington ile Tahran arasında Pakistan’ın arabuluculuğunda İslamabad’da doğrudan görüşmeler gerçekleştirildi.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, söz konusu temasların anlaşmayla sonuçlanmadığını açıklarken; İran tarafı ise sürecin tıkanmasında ABD’nin “aşırı taleplerinin” etkili olduğunu bildirdi.

Öte yandan Netanyahu, 12 Nisan’da yaptığı açıklamada, ABD yönetiminden her gün bilgilendirildiğini ve Vance’in de müzakerelere dair detayları kendisine aktardığını ifade etmişti.