Soykırımcı israil ile Lübnan arasında ABD arabuluculuğunda imzalanan çerçeve anlaşmasının güvenlik ve askeri ekine ilişkin yeni ayrıntılar yavaş yavaş ortaya çıkıyor. Büyük bölümü hala gizli tutulan ek protokole dair açıklanan maddeler doğruysa, israilin anlaşmadan neden büyük memnuniyet duyduğunu daha iyi anlamayı sağlıyor.

Söz konusu maddelerin, israili anlaşmaları ihlal eden ve Lübnanlı sivillere yönelik saldırılar düzenleyen taraf konumundan çıkarıp saldırıya uğrayan taraf gibi gösterdiği, Lübnan topraklarındaki işgalini sürdürmesine, güneydeki köyleri yıkmaya devam etmesine ve askeri operasyonlarını meşrulaştırmasına imkan tanıdığı belirtiliyor. Ayrıca israile, Lübnan'da süresiz kalabilmesi için geniş bir hareket alanı sağladığı ifade ediliyor.

Güvenlik ekine ilişkin bazı ayrıntılar dün akşam israilin Kanal 12 televizyonu tarafından, askeri eke dair bazı maddeler ise Haaretz gazetesi tarafından yayımlandı. Diğer israil medya kuruluşları da ek bilgiler paylaştı.

Kanal 12'nin haberine göre, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın internet sitesinde anlaşmanın tam metni yayımlanmasına rağmen güvenlik eki, Lübnan hükümetinin açık talebi üzerine kamuoyundan gizli tutuldu.

Haberde, güvenlik ekinin dördüncü maddesine göre israil ve Lübnan hükümetlerinin, önceden belirlenmiş bir takvime göre herhangi bir geri çekilme yapılmayacağı konusunda mutabakata vardığı belirtildi. Buna göre israilin geri çekilmesi otomatik olmayacak; yalnızca sahadaki ihtiyaçlara ve elde edilen sonuçlara göre gerçekleştirilecek. Lübnan hükümetinin de bu şartı kabul ettiği ifade edildi.

Yakın dönemde yeni "pilot bölgelerin" oluşturulmasının da yalnızca israilin onayıyla mümkün olacağı aktarıldı. Şu ana kadar üzerinde mutabakata varılan yalnızca iki pilot bölgenin bulunduğu, israilli yetkililerin Lübnan ordusunun bu bölgelere yerleşmesinin birkaç hafta süreceğini değerlendirdiği kaydedildi.

Güvenlik ekinin ayrıca israil ordusuna "Sarı Hat" içerisinde serbest hareket etme yetkisi tanıdığı belirtildi. Belgeye göre israil ordusu, belirlenen bölgede ortaya çıkan ya da acil tehdit olarak değerlendirilen unsurlara karşı operasyon düzenleyebilecek.

Kanal 12, israilin yalnızca Hizbullah'ın anlaşmaya sahada meydan okumasından değil, İran'ın ABD ile yürüttüğü müzakereleri dolaylı bir baskı aracına dönüştürmesinden de endişe duyduğunu aktardı.

israilin değerlendirmesine göre Tahran, Washington'a "Bizimle kapsamlı bir anlaşma istiyorsanız israilin sonunda tüm Lübnan topraklarından çekilmesini garanti altına almalısınız." mesajını verebilir. Tel Aviv ayrıca İran'ın, ABD ile yapılacak olası anlaşma kapsamında Washington'u israilin tamamen çekilmesini sağlamaya zorlayabileceğini düşünüyor.

"Çekilme" yerine "yeniden konuşlanma"

Haaretz gazetesi ise israilin, çerçeve anlaşmada "çekilme" ifadesinin yer almamasından memnuniyet duyduğunu yazdı. Anlaşmada bunun yerine "yeniden konuşlanma" ve "yeniden konumlanma" ifadelerinin kullanıldığı belirtildi.

Gazetenin görüştüğü bir kaynağa göre, anlaşmaya eklenen askeri protokol oldukça genel ifadeler içeriyor. Protokolde n israilin çekilmesi için net bir takvim bulmnuyor. İlk adımların hangi bölgelerde atılacağı da ayrıntılı şekilde belirtilmiyor.

Cumhurbaşkanı Avn'a güvenlik garantisi iddiası

Öte yandan Yisrael Hayom gazetesi, ismini açıklamadığı üst düzey bir Körfezli diplomata dayandırdığı haberinde, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn'ın israil ile anlaşmaya varılması konusunda Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve bazı Körfez ülkelerinden destek aldığını öne sürdü.

Habere göre Avn, BAE Devlet Başkanı Muhammed bin Zayid ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı görüşmelerin ardından Körfez'den Lübnan'a yatırım sözü aldı. Katar'ın ise bu temaslarda yer almadığı iddia edildi.

Gazete ayrıca Avn'ın, kendisi ve israil ile anlaşmayı destekleyen hükümet üyelerinin güvenliğine ilişkin ABD'den güvence aldığını ileri sürdü.

Haberde ismi açıklanmayan iki diplomatik kaynağa dayandırılan iddiaya göre, ABD'nin yanı sıra dolaylı olarak israil ile bazı bölge ve Batılı ülkelerin istihbarat servisleri de mevcut Lübnan hükümeti ile Başbakan Nevvaf Selam ve Dışişleri Bakanı Yusuf Recci gibi üst düzey isimlerin güvenliğinin sağlanmasına destek veriyor.

doğruhaber