Financial Times, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İran’a karşı yürüttüğü savaşın ülke ekonomisinde yeni bir enflasyon dalgasına yol açabileceği konusunda uyarıda bulundu.
Gazetenin haberine göre, İran savaşı ve buna bağlı küresel enerji arzındaki sorunlar ABD’de yakıt fiyatlarında ciddi artışa neden olurken, özellikle sanayi ve taşımacılık açısından kritik önem taşıyan dizel maliyetlerindeki yükseliş enflasyonist baskıları artırıyor. Financial Times, 4 Eylül tarihli haberinde ABD’de dizel fiyatlarının galon başına 5,85 dolarla rekor seviyeye yükseldiğini bildirdi.
Yakıt maliyetlerindeki yükselişin, kasım ayında gerçekleştirilecek Kongre ara seçimleri öncesinde ABD ekonomisi açısından yeni bir sorun oluşturabileceği belirtiliyor.
Özellikle ABD ekonomisinde mal taşımacılığının büyük bölümünün dizele bağlı olduğu ve yakıt fiyatlarındaki artışın lojistik, tarım ve diğer sektörlerde maliyetleri doğrudan yükselttiği aktarılıyor. Financial Times'ın değerlendirmesinde, yüksek yakıt fiyatlarının tüketici fiyatlarına da yansıyarak yeni bir enflasyon baskısı oluşturabileceği vurgulanıyor.
Gazetenin daha önceki değerlendirmelerinde de İran savaşının ABD’de diğer G7 ülkelerine kıyasla daha sert bir yakıt şokuna neden olduğu ve bunun Amerikan tüketicileri üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığı belirtilmişti.
İngiltere ve ABD’de çiftçiler de baskı altında
İngiliz Guardian gazetesi de İran savaşı nedeniyle küresel enerji fiyatlarında yaşanan yükselişin İngiltere ve ABD’de çiftçileri ağır bir maliyet baskısıyla karşı karşıya bıraktığını aktardı.
Gazeteye göre, İran savaşının başlamasının ardından yakıt ve gübre başta olmak üzere tarımsal üretimde kullanılan temel girdilerin fiyatları önemli ölçüde yükseldi. İngiliz çiftçilerin özellikle ekim sezonu öncesinde artan yakıt maliyetleriyle karşı karşıya kaldığı belirtildi.
Guardian, daha önceki bir analizinde de İran savaşının İngiltere’de yakıt, gıda, enerji ve konut maliyetlerini artırarak yeni bir hayat pahalılığı krizini gündeme getirebileceği uyarısında bulunmuştu.
İran’daki savaşın küresel petrol arzı üzerindeki etkileri ve Rusya’ya yönelik enerji yaptırımlarının sürdürülmesinin yakıt piyasalarındaki baskıyı artırdığı kaydediliyor.
Guardian’ın değerlendirmelerine göre, Ortadoğu’daki gerilimin tırmanması ve Rusya’nın enerji ihracatına yönelik yaptırımların devam etmesi sonucunda yakıt fiyatlarında kısa süre içerisinde yaklaşık yüzde 10’luk artış yaşandı.
İngiltere’deki ekonomik baskının yalnızca tüketicilerle sınırlı kalmadığı, tarım sektörünün de artan yakıt ve gübre maliyetlerinden ciddi şekilde etkilendiği ifade ediliyor.
Guardian ayrıca İngiltere ordusunun mali kaynaklardaki sıkıntılar nedeniyle gerekli görülmeyen askeri tatbikatların durdurulması yönünde talimat aldığını aktardı.
Söz konusu gelişmenin, İran savaşı ve küresel enerji krizinin Batılı ülkelerde yalnızca tüketici fiyatlarını değil, kamu bütçeleri ve savunma harcamalarını da baskı altına aldığını gösterdiği değerlendiriliyor.
Financial Times'ın güncel değerlendirmelerinde de İran savaşının yeniden tırmanmasının petrol fiyatlarını yukarı çekerek yatırımcıların enflasyon endişelerini artırdığı belirtiliyor.
Bu tablo, Washington yönetiminin İran’a yönelik askeri politikasının ekonomik maliyetlerinin yalnızca enerji piyasalarıyla sınırlı kalmadığını; ABD’de tüketiciler, çiftçiler, sanayi ve taşımacılık sektörleri üzerindeki baskının da giderek arttığını ortaya koyuyor.