Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi'ne sunulan ve önümüzdeki eylül ayında yayımlanması planlanan yeni bir taslak rapor, Sudan'daki iç savaşın lojistik tedarik zincirine dair kritik bulguları ortaya koydu. BM uzmanları, Amerikalı bir askeri müteahhitlik ağıyla bağlantılı Boeing uçaklarının, Darfur bölgesinde soykırım suçlamalarıyla karşı karşıya olan Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) yasa dışı yollardan silah ve paralı asker taşıdığını tespit etti.
Güvenlik Konseyi tarafından 2004 yılında Darfur'a uygulanan silah ambargosunu denetlemekle görevli Sudan Uzmanlar Heyeti'nin hazırladığı rapor, uluslararası araştırmalarla da örtüşen bir "hava köprüsü" ağını ifşa ediyor.
Amerikan Müteahhitlik Ağı ve Operasyonel Rotalar
Reuters'ın temmuz ayı ortasında yayımladığı bağımsız araştırma ile BM müfettişlerinin bulgularının kesiştiği dosyada, yasa dışı hava ikmal ağının organizasyonel yapısı şu şekilde şekilleniyor:
- Müteahhit Bağlantısı: Lojistik ağı, eski bir ABD ordusu Özel Kuvvetler mensubu ve uzun süredir Amerikan hükümetiyle de çalışan askeri müteahhit Stephen Shaulis ile bağlantılı şirketler tarafından yürütülüyor.
- Bölgesel Lojistik Hatları: Operasyonlarda tespit edilen üç eski Boeing uçağı (727 ve 737 tipi), Çad'daki bir havalimanını merkez üs olarak kullanıyor. Uçaklar buradan havalanarak HDK'nın Sudan, Libya ve Somali'deki operasyonel merkezlerine kargo indiriyor.
- Kargo İçeriği: Uçakların taşıdığı yükler arasında yabancı paralı askerler, konvansiyonel silahlar ve askeri insansız hava araçları (İHA) bulunuyor. (Reuters verileri, bu uçaklardan birinin Mayıs 2025'te imha edildiği sırada savaşçı taşıdığını teyit etmişti.)
BM'nin Sahadaki Kanıtları ve İstihbarat Ağı
Rapor taslağında yer alan istihbari verilerin, HDK'nın Darfur'daki ana askeri ve lojistik merkezi olan Nyala'daki iki görgü tanığı ile isimsiz iki üye devletin resmi bildirimlerine dayandığı belirtiliyor.
BM heyeti, uluslararası silah ambargosunun doğrudan ihlali anlamına gelen bu askeri tedarik sürecini raporun sonuç bölümünde şu kesin ifadelerle kayıt altına aldı:
"Komite; söz konusu uçakların Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) mensubu savaşçıları ve paralı askerlerin yanı sıra, insansız hava araçları ve silahların da aralarında bulunduğu askeri teçhizatı taşıdığına dair dört farklı kaynaktan güvenilir ve teyitli bilgiler edinmiştir."