Kürtçe, TV'de serbest, ama hapiste yasak

Televizyonda Kürtçe yayına izin veren yasanın Meclis'ten geçmiş olmasına rağmen, Kürtçe yasağı devam ediyor. Erzurum Cezaevi'nde tutuklu olan Fettah Karataş adlı mahkûm, Türkçe bilmeyen annesiyle Kürtçe telefon görüşmesi yapmak istedi, ancak izin verilmedi. Karataş, durumu İnsan Hakları Derneği'ne şikâyet etti.

KÜRTÇE MEKTUP YASAK
Fettah Karataş, derneğe gönderdiği mektupta, annesiyle konuşabilmek için bir yıldır cezaevi idaresine dilekçe verdiğini, ancak Adalet Bakanlığı genelgesiyle "Türkçe dışındaki dillerde konuşmanın yasak olduğu" gerekçesiyle, konuşmasına izin verilmediğini yazdı. Karataş, sonradan öğrendiği bozuk Türkçesiyle kaleme aldığı dilekçesinde, "Bir yıldır telefon Türkçe olmuş. Ailemde Türkçe az bilen vardır. Annem, yengem Türkçe hiç bilmiyorlar, tek Kürtçe biliyor. Bir yıldır burada idareye dilekçe veriyorum. Annemle Kürtçe konuşmak istiyorum..." dedi. Türkiye'de özellikle F ve H Tipi cezaevlerinde, birinci dereceden yakınlar tarafından yapılan ziyaretlerde de Kürtçe konuşulması engelleniyor. Kürtçe yazılan mektuplar da adreslerine ulaştırılmıyor. 12 Eylül askeri darbesinden sonra Kürtçe'yi yasaklayan 2932 sayılı yasa 1991 yılında kaldırıldı. Ancak Kürtçe ile ilgili tartışma yaratan uygulamalar halen devam ediyor. Cezaevlerinde uygulanan "Kürtçe konuşma yasağı", Ceza İnfaz Kurumları Yönetmeliği'ne dayanıyor.
Oğlu hapiste yatan 71 yaşındaki anneye karakolda Türkçe testi
2006 tarihli Ceza ve İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkındaki Tüzüğün 88'inci maddesinde, "Cezaevinde telefonla görüşme Türkçe yapılır" deniyor. Hukukçuların anayasa ve Uluslararası İnsan Hakları sözleşmelerine aykırı olduğunu söylediği tüzük trajikomik olaylara da neden oluyor. Bu olayların bazıları şöyle:

* Buca 1 No'lu F Tipi Cezaevi'ndeki Mehmet Tari telefonla ailesiyle konuştu. Görüşme, süresi dolmadan kesildi. Tari, cezaevi idaresine dilekçeyle itiraz etti. Savcı, 22 Ocak 2007'de verdiği yanıtta, görüşmenin kesilmesinin "usul ve esaslara uygun" olduğunu söyledi.

* Siirt'te yaşayan Halime Güçlü, 13 yıldır cezaevinde bulunan oğlu Edirne'ye sevk edilince yaşadıklarını İHD'ye şöyle anlatıyor: 'Oğlum telefon edince Kürtçe konuşuyorum, o Türkçe cevap veriyor. Ama dediğini anlamıyorum."

* 20 Kasım 2006'da Elbistan E Tipi Cezaevi'nde tutuklu Abdurrahman Oral, annesi Hacire Oral ile telefonda Kürtçe konuşmasına izin verilmesini istedi. 71 yaşındaki anne Oral, cezaevi idaresinin talebi üzerine Adana Dağlıoğlu Polis Karakolu'na çağrıldı ve ne kadar Türkçe bildiği konusunda uygulama yapıldı.