Yaklaşık 75 ülkenin temcilcileri yılın başında üç hafta süreyle İsrail bombardımanına hedef olan Gazze Şeridi'nin yeniden imarına katkıda bulunmak üzere Mısır'da bir araya geldi.
Konferansta 2 milyar 800 milyon dolar tutarında yardım toplanması hedefleniyor.
Ancak katılımcıların büyük bölümü, Gazze Şeridi'ni yöneten Hamas ile iş yapmaya yanaşmadığından, parayı toplamaktan da önemlisi paranın nasıl aktarılıp harcanacağı olacak.
Türkiye'yi Dışişleri Bakanı Ali Babacan'ın temsil ettiği Şarm eş-Şeyh toplantısında BM Genel Sekreteri Ban Ki Moon'un yanı sıra, Fransa ve İtalya'nın lider düzeyinde temsil etmesi de toplantıya verilen önemin bir göstergesi.
Son birkaç haftada, Avrupa ve ABD'den çok sayıda üst düzey yetkili, Hamas ile görüşmeksizin de olsa peş peşe bölgeyi ziyaret etti.
Bölgede en etkili arabulucu durumundaki Amerika Birleşik Devletleri'nin Dışişleri Bakanı Hillary Clinton da, Mısır'daki temasları ardından, İsrail ve Batı Şeria'ya geçecek.
ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton Mısır'a varır varmaz, bölgeyi ziyaret eden özel Orta Doğu elçisi George Mitchell ile görüştü.
Bölge turu ardından Brüksel'de NATO dışişleri bakanları toplantısına katılacak olan Clinton'ın durakları arasında İsviçre ve Türkiye de var.
GAZZE'DE SON DURUM
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı'na göre, Gazze Şeridi'nde üç hafta süren çarpışmalarda 14 bin ev, 219 işyeri ve 240 okul ya yıkıldı ya da hasar gördü.
Toplantıda Filistinlileri temsil eden Filistin yönetimi Başbakanı Selam Feyyaz bu tahribatın giderilmesi için 2 milyar 800 milyon dolar tutarında yardım istiyor.
Suudi Arabistan daha toplantı açılmadan 1 milyar dolar yardım yapacağını açıkladı.
ABD de 900 milyon dolarlık bir yardım yapacak.
Ancak bunun sadece 300 milyonu Gazze'de imara ayrılıyor; geri kalanı ise Filistin yönetimine gidiyor. Avrupa Birliği ise 550 milyon dolarlık bir yardım öngörüyor.
Özellikle ABD ve Avrupa ülkeleri, paranın terör örgütü kabul ettikleri Hamas'ın eline geçmeden kullanılması konusunda titiz davranıyor.
Filistin yönetimi başbakanı Feyyad da paranın büyük oranda özerk yönetim eliyle kullanılmasından yana. Yönetim halihazırda zaten 2010'a dek 8 milyar doları bulan bir yardım bütçesini kullanıyor, her ay Gazze'deki Filistin yönetimine sadık memurların hesabına 120 milyon dolar yatırıyor ödüyor.
Şimdi de örneğin evleri yıkılanların, doğrudan şahsi banka hesaplarına para gönderilmesi öneriliyor.
Yardımın önündeki pratik engellerin başında ise İsrail'in süren ablukası var.
Çatışmalar durmuş olsa da İsrail bölgeye mal taşıyan kamyonların girişini büyük oranda kısıtlıyor. Temel gıda ürünü taşıyan bazı konvoylar bile kontrollere takılabiliyor.
Dün Gazze Şeridi'ni ziyaret ettikten sonra Mısır'a geçen Orta Doğu dörtlüsünün özel elçisi Tony Blair de bu duruma bir an evvel çözüm gerektiğinin altını çizdi.
KİMLER NE KADAR VAATTE BULUNDU?
Konferansa katılan ülke ve uluslararası kuruluşların, Gazze'nin yeniden imarı için yapacakları mali yardımın miktarını açıklamaları beklenirken, Filistin yönetimi vadedilen miktarın 2,78 milyar doları bulacağını ümit ediyor.
Konferanstan önce yapılan vaatler ise şöyle:
- Körfez Arap ülkeleri 5 yıl içinde toplam 1,65 milyar dolar yardım yapmayı planlıyor.
- ABD, daha önce yaptığı açıklamada 300 milyonu Gazze için ayrılmak üzere, toplam 900 milyon dolar vereceğini bildirdi. Paranın geri kalanı Filistin Yönetimi'ni desteklemek ve bütçe açıklarını karşılamak için kullanılacak.
- Avrupa Komisyonu'nun toplam 436 milyon Euro (552,6 milyon dolar) yardım vaadinde bulunması bekleniyor.
İngiltere Gazze ekonomisini yeniden kurmak için 30 milyon pound (43 milyon dolar) vereceğini açıkladı.
Bu vaatlerin gerçekleşmesi durumunda yapılacak yardımın toplamı, Filistin Yönetimi'nin beklentilerini de aşarak 3,145 milyar doları bulacak.
ajanslar